Azoospermia to termin medyczny oznaczający brak plemników w nasieniu. Azoospermia jest stwierdzana przy wykonaniu standardowego badania nasienia.
Wyróżnia się dwie główne przyczyny braku plemników w nasieniu. Pierwsza spowodowana jest niedrożnością dróg wyprowadzających plemniki od jądra w kierunku cewki moczowej. Może być to spowodowane przebytymi zabiegami na nasieniowodach lub najądrzach, a także wadami genetycznymi lub zapaleniami narządów męskiego układu moczowo-płciowego. Druga przyczyna związana jest z uszkodzeniem czynności jąder. Brak plemników związany z jądrami oznacza, że nie dochodzi do produkcji plemników w jądrach lub ta produkcja jest bardzo niewielka.
Przyczynami tego mogą być:
Brak plemników w nasieniu nie wyklucza szansy mężczyzny na posiadanie potomstwa. W pierwszej kolejności należy zdiagnozować przyczynę azoospermii. Duże szanse na posiadanie potomstwa będą mieli pacjenci, u których produkcja plemników przebiega prawidłowo, ale z jakichś przyczyn nie mogą one wydostać się z jąder. Gdy brak plemników jest wynikiem niedrożności nasieniowodów, wykonuje się zabieg chirurgiczny w celu ich udrożnienia. Gdy problem występuje na poziomie produkcji plemników, należy usunąć przyczynę zaburzonej spermatogenezy, np. poprzez odstawienie sterydów anabolicznych czy obniżenie zbyt wysokiej temperatury jąder. Jeżeli zaburzenia występują w wyniku zaburzonej równowagi hormonalnej, stosuje się leczenie hormonalne.
W celu zwiększenia polepszenia jakości nasienia należy wyeliminować czynniki wpływające w sposób negatywny, jak papierosy czy alkohol. Należy również zadbać o prawidłową temperaturę jąder m.in. przez unikanie sauny czy gorących kąpieli. Bardzo ważne jest prowadzenie zdrowego trybu życia i wprowadzenie zdrowych nawyków żywieniowych. Zalecane są duże dawki witaminy C oraz suplementy diety. Istotne jest też unikanie stresu oraz regularne oddawanie nasienia w celu pobudzenia produkcji plemników.
